Show simple item record

dc.contributor.authorAydın, Mahmut
dc.contributor.authorTetiker, Sema
dc.contributor.authorTanrıkulu, Hüseyin
dc.date.accessioned2021-03-09T06:45:30Z
dc.date.available2021-03-09T06:45:30Z
dc.date.issued2019-06-15en_US
dc.identifier.citationAydın, M., Tetiker, S., Tanrıkulu, H. (2019). Şanlıurfa-Hacı Yadigâr camii restorasyon amaçlı yapı malzemelerinin arkeometrik özelliklerinin incelenmesi. TÜBA - AR: Türkiye Bilimler Akademisi Arkeoloji Dergisi, (24), ss. 237-247.http://dx.doi.org/10.22520/tubaar.2019.24.012en_US
dc.identifier.issn1301-8566
dc.identifier.issn2667-5005
dc.identifier.urihttp://www.tubaar.tuba.gov.tr/index.php/tubaar/article/view/516/484
dc.identifier.urihttp://dx.doi.org/10.22520/tubaar.2019.24.012
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12402/2649
dc.description.abstractHacı Yadigar Camii Şanlıurfa il merkezi’nde bulunmakta ve ilin en eski camilerinden biridir. Hacı Yadigar Camii, iç kapısı üzerindeki kitabedeki açıklamalarda yapının 1155 (hicri 550) ve 1514 (hicri 920) yıllarında restorasyonu yapıldı yazmaktadır. Şair Sabır tarafından yazılan kitabede ise son restorasyon tarihi 1871 (hicri 1288) olarak verilmiştir. Hacı Yadigar Camisi’nin 2018 tarihinde yapılması planlanan restorasyon projesinin hazırlanması aşamasında yapı malzemelerinin arkeometrik özelliklerinin tanımlanması amacıyla tahribatsız ve tahribatlı yöntemlerle analizler yapılmıştır. Yapıdan örnekler alınmış olup, bu örnekler üzerinde optik petrografi (polarizan mikroskop), X-ışınları difraksiyonu (XRD) ve jeokimyasal analizler (X-ışınları flöresans-XRF) yapılmıştır. Bu kapsamda caminin farklı bölümlerindeki yapı malzemelerini temsil eden 12 adet harç ve taş malzeme örnekleri toplanmıştır. Optik petrografik incelemelere göre kireçtaşları bütünüyle kalsit minerallerinden az miktarda ise kuvars, feldispat, kil, opak mineral, fosil kavkısı ve maserallerle temsil edilmektedir. XRD-Tüm kayaç (XRD-TK) inceleme sonuçlarına göre örneklerde kalsit, jips, kuvars, feldispat ve kil mineralleri saptanmıştır. Kireçtaşı olarak tanımlanmış olan yapı duvarları kalsit+jips bileşimi gösterirken, harç örneklerinde kalsit+kuvars±feldispat bileşenleri bulunmuştur. P-XRF sonuçlarına göre major elementler (Mg, Al, Si, K, Ca, Fe) ve metal olmayan (S) elementler tespit edilmiştir. Arkeometrik özelikleri belirlenen harç malzemelerinde restorasyonda 5-7% oranında tuğla kırığı ve/veya kum içeren kireç harçlarının, yapıtaşlarında ise uygun maseral (fusinit) içeren ilksel yapıtaşına uygun jeolojik formasyonun saptanarak bu yapıtaşlarının kullanılması önerilmektedir.en_US
dc.description.abstractHacı Yadigar Mosque is located in the city center of Şanlıurfa and it is one of the oldest mosques of the province. Hacı Yadigar Mosque, the inscription on the inner door of the building it is written in 1155 (Hijri 550) and 1514 (Hijri 920) restoration was done. In the inscription written by the poet Sabır, the last restoration date is 1871 (Hijri 1288). In order to define the archaeometric properties of the Hacı Yadigar Mosque materials during the preparation phase of the restoration project planned for 2018, nondestructive and destructive methods used for analysis. Samples were taken from building and optical petrography (polarizing microscope), X-Ray diffraction (XRD) and geochemical analysis (X-ray fluorescence-XRF) were performed on the samples. In this study 12 pieces of mortar and stone materials representing building materials in different parts of the mosque were collected. According to the optical petrographic studies, the limestones are represented by quartz, feldspar, clay, opaque mineral, fossil shells and maserals. According to the XRD- (XRD-WR) results, calcite, gypsum, quartz, feldspar and clay minerals were found in the samples. Calcite + quartz ± feldspar components were found in the mortar samples while the building walls identified as limestone were made of calcite + gypsum composition. According to P-XRF results major elements are Mg, Al, Si, K, Ca, Fe and non-metal (S) elements were determined. It is recommended to use appropriate maseral (fusinite) in the building blocks by determining the geological formation primitive building stone using and 5-7% fractured brick and / or sand in the restoration of the mortar materials.en_US
dc.language.isoturen_US
dc.publisherTürkiye Bilimler Akademisien_US
dc.relation.isversionof10.22520/tubaar.2019.24.012en_US
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccessen_US
dc.rightsAttribution-NonCommercial-ShareAlike 3.0 United States*
dc.rights.urihttp://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/3.0/us/*
dc.subjectRestorasyonen_US
dc.subjectJeoarkeolojien_US
dc.subjectXRDen_US
dc.subjectOptik Petrografien_US
dc.subjectXRFen_US
dc.subjectRestorationen_US
dc.subjectGeoarchaeologyen_US
dc.subjectOptical Petrographyen_US
dc.titleŞanlıurfa-Hacı Yadigâr Camii restorasyon amaçlı yapı malzemelerinin arkeometrik özelliklerinin incelenmesien_US
dc.title.alternativeInvestigation of the archeometric properties of building materials for the restoration purpose of Şanlıurfa-Hacı Yadigâr Mosqueen_US
dc.typearticleen_US
dc.relation.journalTÜBA - AR: Türkiye Bilimler Akademisi Arkeoloji Dergisien_US
dc.contributor.departmentBatman Üniversitesi Fen - Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümüen_US
dc.contributor.departmentBatman Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Arkeometri Anabilim Dalıen_US
dc.contributor.departmentBatman Üniversitesi Mühendislik - Mimarlık Fakültesi Jeoloji Mühendisliği Bölümüen_US
dc.contributor.authorID0000-0003-4707-5387en_US
dc.identifier.issue24en_US
dc.identifier.startpage237en_US
dc.identifier.endpage247en_US
dc.relation.publicationcategoryMakale - Uluslararası Hakemli Dergi - Kurum Öğretim Elemanıen_US
dc.relation.publicationcategoryMakale - Uluslararası Hakemli Dergi - İdari Personel ve Öğrencien_US


Files in this item

Thumbnail

This item appears in the following Collection(s)

Show simple item record

info:eu-repo/semantics/openAccess
Except where otherwise noted, this item's license is described as info:eu-repo/semantics/openAccess